Fundusz rozliczeniowy jest funduszem wzajemnego gwarantowania i tworzony jest z wpłat uczestników rozliczających. Jest on elementem systemu zabezpieczania płynności organizowanego i prowadzonego przez KDPW_CCP. Razem z innymi elementami systemu (depozyty zabezpieczające, wyrównanie do rynku) ma za zadanie zapewnić wartość zabezpieczeń wystarczającą do pokrycia niewypłacalności największego uczestnika rozliczającego, zdefiniowanego jako uczestnika posiadającego największą wartość ryzyka niepokrytego (uncovered risk).
Bezpośrednim celem gromadzenia środków w funduszu rozliczeniowym jest zabezpieczenie ryzyka ewentualnych strat związanych z ekstremalnymi zmianami cen na rynku, tzn. takimi, które występują z mniejszą częstością lub przekraczają spodziewane ryzyko rynku.
Wartość depozytów zabezpieczających, które wnoszone są wyłącznie przez uczestnika rozliczającego w celu pokrycia ryzyka pozycji, za których rozliczenie on odpowiada, szacowana jest przez KDPW_CCP przy założeniu „normalnych” warunków rynkowych. W przypadku gwałtownych zmian na rynku wartość środków zgromadzonych w depozytach zabezpieczających może okazać się jednak niewystarczająca. To dodatkowe ryzyko, zdefiniowane jako ryzyko niepokryte, jest zabezpieczone środkami zgromadzonymi w funduszu.
Niniejszy dokument prezentuje uproszczone zasady obliczania wartości i wpłat do funduszu rozliczeniowego.

Obliczenia ryzyka niepokrytego

Fundusz Rozliczeniowy prowadzony jest dla zdefiniowanego kompleksu giełd/rynków.
Wpłata uczestnika rozliczającego do funduszu uzależniona jest od parametrów ryzyka określonych przez KDPW_CCP oraz wartości ryzyka niepokrytego poszczególnych uczestników.

Pomiar ryzyka niepokrytego polega na wyznaczeniu różnicy między wartością wymaganych depozytów zabezpieczających obliczonych w oparciu o wartości parametrów stress-testowych (wyrażających ekstremalną zmianę cen) na koniec dnia bieżącego a wielkością depozytów obliczanych na pozycje z dnia poprzedzającego w oparciu o poziom parametrów dla warunków normalnych. (Metodologia wyznaczania depozytów jest opisana w odrębnych dokumentach: „Metodologia SPAN® - Rynek terminowy” oraz „Metodologia SPAN® - Rynek kasowy”).

Formuły, na podstawie których obliczana jest wartość ryzyka niepokrytego, mają następującą postać:

Dla rynku kasowego




Dla rynku terminowego


gdzie:
RN – ryzyko niepokryte
DCLR – wartość depozytu na rynku kasowym (liquidation risk)
WR – wartość wyrównania do rynku
DZP – wymagany depozyt zabezpieczający na rynku terminowym
CRR – codzienne rozrachunki rynkowe
stress-test – zestaw parametrów ryzyka dla warunków stress-testowych
normal – zestaw parametrów ryzyka dla warunków normalnych
d – indeks dnia rozliczeniowego

Wartości ryzyka niepokrytego obliczane są codziennie.

Całkowite ryzyko niepokryte uczestnika rozliczającego działającego na gwarantowanym rynku kasowym i terminowym rozliczanym przez KPDW w ramach jednej izby rozliczeniowej jest sumą ryzyka niepokrytego rynku kasowego i ryzyka niepokrytego rynku terminowego.
Ponieważ uczestnik rozliczający może stać się niewypłacalny w związku z:
- pozycjami własnymi
- pozycjami własnymi i pozycjami klientów
to dodatkowo oblicza się wartości ryzyka niepokrytego w rozbiciu na wartość ryzyka niepokrytego w podziale na wymienione kategorie.
Do dalszych obliczeń wartości i wpłaty do funduszu wykorzystywana jest większa wartość ryzyka obliczonego dla powyższych kategorii.

Obliczenia wartości funduszu i wpłaty

Aktualizacja funduszu rozliczeniowego

 
W normalnych warunkach aktualizacja wartości funduszu i wpłata ma miejsce raz w miesiącu w ustalone przez KDPW_CCP dni. Podstawą do ustalenia wartości wpłaty jest średnia z dziennych wartości ryzyka niepokrytego w okresie ostatnich 60 dni powiększona o wartość 3 odchylenia standardowe.
W razie niedostępności pełnych danych historycznych aktualizacja wykonywana jest na podstawie dostępnej historii obserwacji.

W sytuacji znaczących zmian biznesowych u uczestnika (np. transferu znacznych pozycji) KDPW_CCP ma prawo doraźnego przeliczenia wartości wkładu uczestnika do funduszu.

Wartość funduszu rozliczeniowego

Wstępna wartość funduszu rozliczeniowego

 

Wstępna wartość funduszu rozliczeniowego jest wyznaczana w dniu aktualizacji funduszu przez maksymalną wartość ryzyka niepokrytego w danym okresie spośród wszystkich uczestników rozliczających. 


gdzie:
FRw – wstępna wartość funduszu rozliczeniowego
ORNu,a – mniejsza z 2 wartości: największego ryzyka niepokrytego uczestnika u z 60 obserwacji i średniej powiększonej o 3 odchylenia standardowe wyznaczonej na dzień a z 60 obserwacji dziennych ryzyk niepokrytych uczestnika rozliczającego u.
u – indeks kodu uczestnika rozliczającego
a – indeks dnia aktualizacji

Ostateczna wartość funduszu rozliczeniowego

Wstępna wartość funduszu rozliczeniowego podlega korekcie o poziom minimalny i maksymalny funduszu rozliczeniowego określony parametrami KDPW_CCP odpowiednio FMIN i FMAX.
W przypadku zmiany wartości parametrów FMIN, FMAX w górę, zmiana ta jest uwzględniana począwszy od tej aktualizacji funduszu, która ma miejsce po określonej przez KDPW_CCP liczbie dni kalendarzowych licząc od daty zmiany parametrów.



gdzie:
FR – ostateczna wartość funduszu rozliczeniowego
FMIN – minimalny poziom funduszu
FMAX – maksymalny poziom funduszu

Obliczenie wkładu do funduszu

Każdy uczestnik wnosi wpłatę do funduszu rozliczeniowego w wysokości proporcjonalnej do wartości ryzyka niepokrytego uczestnika w danym okresie. Wpłata musi zostać wniesiona w czasie określonym przez KDPW_CCP.


gdzie:
FR – wartość funduszu rozliczeniowego
WPu – wpłata uczestnika rozliczającego o kodzie u

Depozyt dodatkowy

KDPW_CCP ma prawo zażądać indywidualnie od uczestników dodatkowego depozytu zabezpieczającego (pokrywającego wyłącznie ryzyko danego uczestnika) w wysokości w jakiej ich ryzyko niepokryte przekracza wartość środków zgromadzonych w funduszu.